Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro dünyasında Churchill adı, yaklaşık on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü anlatır. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi sunar; çoğu zaman bir saati bulur. Punch 48 kutu seçimi ile punch 8-9-8 kutusu gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı kolayca görülür. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini sağlar ve böylece ısı daha ılımlı kalır. Başlamadan önce takvimde yer açmak hem keyif hem de düzgün yanma için yerinde bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy uygun düşmez; sakin bir akşam isteyen kişiye ise göre olur. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta sabırlı davranmak tüm içimin gidişatını şekillendirir. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi kolaylaştırır. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin karşılığını verir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra dengelenmesini ve ortadaki zengin bölümün belirmesini beklemek de mümkün olur.
Double Corona Neden Ayrı Durur
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını bulur; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha dolgun durur. Kalın çap, kor yüzeyini genişletir ve dumanı serinletir. Punch double corona bu sınıfın tipik bir örneğidir; duke onluk kutu ise aynı kalınlık düşüncesini ayrı bir yoldan sergiler. İki örnek yan yana konduğunda, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun yavaşladığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha net takip edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini sakin sakin ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda telaşa gelmeyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini hissettirir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın dikkat çeken yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa okunacak daha çok ayrıntı bırakır, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda kalış süresi belirginleştiği için içici, her bölümü ayrı ayrı yorumlama şansı bulur.
Uzun Puro İçin Zaman Planı
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını gözden geçirmek gerekir. Seksen dakikayı bulabilen oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden bölünürse keyfi dağılır. Punch mantua kutusu gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti hak eder. Punch short de punch ise aynı çizginin kısa kolunu gösterir ve yarım saatlik bir molaya uyar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü seçmek makul bir düzendir. Telefonu uzaklaştırmak ve ortamı baştan düzenlemek de işe yarar. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak yanınızda bulunmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi daha keyifli kılar. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için acele etmeden oturmak yeterlidir. Uzun içimde telaşa kapılmamak asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da iyi bir kitabın eşlik ettiği akşamlarda yaşanır.
Gigante ve Geniş Çaplı Puroların Yapısı
Halka çapı altmışa varınca puro, sade bir çubuktan çok hacimli bir kütleye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile başkalaşır. Signature gigante puro bu sınıfa girer ve koyu harmanını geniş kesitte zahmetsizce taşır. Super selection no.1 puro ise belirgin biçimde daha geleneksel ölçülerde kalır ve aradaki fark tek bakışta anlaşılır. İkisini kıyaslayan biri, kalınlığın duman hacmini nasıl değiştirdiğini kolayca görür. Geniş çapta duman daha hacimli ama çoğu zaman daha ılımlı gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye yayılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif değildir. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini yönlendirir. Harmanın dolgunluğunu anlatan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki dizilişidir, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda sıralanması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey çıkmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Sampler Kutusunun Yeri
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı sınamak pratik bir yoldur. Altılı robusto seçkisi altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda tadım imkanı verir. Cao robusto seçkisi ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde toplar. Robusto yarım saati biraz zorlar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman alır. Her denemenin ardından iki satırlık bir kayıt yazmak fark yaratır. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat belirginleşti diye bakmak yeterlidir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha tanıdık geldiğini ortaya çıkarır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl yönlendirdiğini de anlatır. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama değeceğine karar vermek çok daha kolaylaşır, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut tecrübe toplanmış olur ve yanlış bir tercihin ihtimali küçülür.
Kalın Çaplı Puroda Yavaş Yanma
Kalın halkalı newman seçkisi kalın halkalı boylara giriş için sade bir seçki sunar; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça idare etmesine izin verir. Macanudo red gigante ise uzun gigante kalıbını koyu bir harmanla buluşturur. Altmışlık çapta kor enli olduğundan puro sakin tüketilir ve bu da içimi bir saati rahatça aşan bir oturuma taşır. Bunun yansıması olarak duman serin kalır, damakta daha yumuşak bir his yaratır. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak zorlaşabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı eşit kızdırmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı önler. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek düzeltmek çoğu zaman yeterlidir. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır yapmaz, yalnızca daha geniş eder, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki özeninin de sonucudur ve bu ayrıntıyı bilen biri sonraki purolarda çok daha rahat içer. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha tutarlı olur.
Ateşleme ve Kesim Üzerine Notlar
Uzun bir puroda başlangıç kesimi düzgün olmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını kesmek yetişir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk kullanmak tada koku sızmasını önler. Undercrown coronets puro gibi küçük bir boy çok kolay açılır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina nicaragua puro gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha titiz ilerlemeyi gerektirir. Dumanı acele çekmek ısıyı artırır ve aromayı örter. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman rahat eder. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden yakmak olağandır. Kısa dinlenme araları da dumanı yumuşatır, tadın her aşamada daha temiz kalmasına yardım eder. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe tutmak da bitişe kadar temiz bir tat korur, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar özenle yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi hızda çekildiğine dayanır. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir alışkanlıktır.
Nem ve Saklama Üzerine Notlar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda hızla yıpranır; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen açılır. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için bilinen aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur ile sedirli quai d'orsay baalbeck gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir düzen kurmak isteyenler için anlam taşır. Kutuyu gereksiz yere açmak dengeyi düşürür. Yeni bir nemlendirici yerleştirirken damıtık su tercih etmek önerilir. Yeni gelen purolara birkaç gün ortama alışma zamanı tanımak da iyidir. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı kalabalıklaştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle karşılaştırmak işe yarar. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe seçmek yeterlidir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı harmanlı ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir not koymak da uzun vadede düzen sağlar. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da imkan tanır.
Uç Şekli Çekişi Nasıl Değiştirir
Belicoso sivri başıyla tanınır; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında kendini gösterir. Belicoso royal puro dumanı dar bir noktada yoğunlaştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha net gelir. Capitolio puro nasıl gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle kıyaslanabilir ve farkı ortaya koyar. Düz uç kesimi kolaylaştırır, sivri uç ise dikkat bekler. Uçtan gereğinden fazla açmak çekişi bozar. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman odaklanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye yayılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta farklı farklı anlaşılmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas seçmek yırtılmayı azaltır. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve kişisel zevke kalır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de rolü büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi gözleminde sınamak en doğru karardır.
Uzun İçimde Ortam ve Yan Lezzetler
Uzun bir puroyu rahatça içmek istiyorsanız, ortam da önemlidir. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin ilk tercihidir; su ya da soda ise damağı temizler. Bademli quai d'orsay clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye uyum sağlar, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten getirdiği için ağırlaşmaz. Quai d'orsay coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere yaklaşır. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre ara vermek akıllıcadır. Ortam havadar ve dingin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman birikir. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro kendiliğinden akar, yalnız içildiğinde ise daha ayrıntılı tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da akşamı güzelleştirir, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı önceden düşünmek keyfi zenginleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir ritüele dönüşür.